Thu hộ và chi hộ thường được đặt cạnh nhau khi doanh nghiệp tìm giải pháp thanh toán. Tuy nhiên, hai khái niệm trả lời hai câu hỏi khác nhau: làm sao nhận tiền từ người thanh toán, và làm sao chuyển tiền đến người nhận?
Tách rõ hai chiều ngay từ đầu giúp doanh nghiệp đặt đúng câu hỏi với nhà cung cấp. Nó cũng giúp đội kỹ thuật tránh xây luồng chi trả dựa trên thông tin chỉ áp dụng cho thu tiền.
Thu hộ: nhìn từ khoản tiền khách thanh toán
Trong bài này, thu hộ được dùng theo nghĩa doanh nghiệp sử dụng dịch vụ để nhận thanh toán từ khách. Khi mô tả nhu cầu, hãy bắt đầu từ người trả: họ ở thị trường nào, dùng đồng tiền gì và muốn chọn phương thức nào.
Chẳng hạn, một yêu cầu có thể là nhận thanh toán VND qua VietQR trên website. Những việc cần làm rõ tiếp theo là điều kiện mở phương thức cho tài khoản, cách tích hợp áp dụng và cách doanh nghiệp nhận thông tin kết quả.
Đây là một ví dụ về cách viết yêu cầu, không phải cam kết rằng mọi tài khoản đều có cùng cấu hình. Danh sách phương thức công bố chỉ là điểm xuất phát cho việc xác nhận phạm vi thực tế.
Chi hộ: nhìn từ khoản tiền cần trả cho người nhận
Chi hộ là chiều doanh nghiệp yêu cầu dịch vụ thực hiện khoản chi đến người nhận. Bản mô tả nên ghi điểm đến, đồng tiền và mục đích nghiệp vụ cần được xem xét.
Ví dụ, “chi VND đến tài khoản ngân hàng tại Việt Nam” rõ hơn “cần chuyển tiền nhanh”. Câu đầu xác định được thị trường, đồng tiền và loại điểm đến; câu sau chưa nói được điều gì cần tích hợp hoặc kiểm tra.
Với nhu cầu chi trả, doanh nghiệp cần hỏi riêng điều kiện áp dụng, cách cung cấp thông tin người nhận, cách theo dõi trạng thái và quy trình xử lý trường hợp chưa có kết quả. Đừng lấy danh sách phương thức thu tiền để tự điền điểm đến chi trả.
Bảng phân biệt dùng trong buổi làm việc
| Nội dung | Thu hộ | Chi hộ |
|---|---|---|
| Câu hỏi đầu tiên | Khách trả cho doanh nghiệp bằng cách nào? | Doanh nghiệp trả đến đâu cho người nhận? |
| Thông tin cần chuẩn bị | Thị trường, đồng tiền, phương thức, nơi thanh toán | Thị trường, đồng tiền, loại điểm đến, luồng cần chi |
| Kết quả cần hiểu | Trạng thái của khoản khách thanh toán | Trạng thái của khoản doanh nghiệp yêu cầu chi |
| Điều không nên suy ra | Có ví để thu không đồng nghĩa có ví để chi | Có điểm đến ngân hàng không đồng nghĩa mọi ngân hàng hoặc tuyến đều được mở |
Bảng này dùng để chuẩn bị yêu cầu. Chi tiết vận hành của từng tài khoản cần được xác nhận với nhà cung cấp trước khi triển khai.
Đổi tiền là một việc cần mô tả riêng
Một luồng có thể liên quan cả nhận tiền, đổi tiền và chi tiền. Việc gộp chúng thành một câu “thu và chi” khiến những điểm quan trọng dễ bị bỏ qua.
Nếu có đổi giữa tiền pháp định và USDT, hãy ghi rõ đồng tiền trước và sau khi đổi. Hỏi lúc nào tỷ giá cùng phí được trình bày, ai xác nhận và điều kiện hiệu lực của báo giá. Không lấy giá tham khảo bên ngoài làm tỷ giá chắc chắn áp dụng cho giao dịch.
Ở CVPay, tỷ giá và phí được hiển thị trước khi xác nhận; trong thời hạn hiệu lực của báo giá, giao dịch thực hiện theo tỷ giá đã xác nhận. Điều này không phải là cam kết về một mức phí, tỷ giá hay thời gian xử lý cụ thể.
Phạm vi thu và chi của CVPay
CVPay hỗ trợ VND, PHP và USDT ở cả hai chiều, với thị trường tiền pháp định là Việt Nam và Philippines. Một tài khoản thương nhân và một bộ API bao phủ ba đồng tiền này.
Thu tiền hỗ trợ ba nhóm phương thức: chuyển khoản ngân hàng, mã QR và ví điện tử. Các phương thức thu được công bố ở Việt Nam gồm VietQR, MoMo, ZaloPay và Viettel Money; ở Philippines gồm GCash, Maya, GrabPay và QR Ph. Phương thức thực tế mở cho doanh nghiệp cần được xác nhận khi đăng ký.
Ở chiều chi, CVPay có thể trả đến tài khoản ngân hàng địa phương tại Việt Nam, Philippines hoặc gửi USDT đến ví. Không nên biến danh sách ví ở chiều thu thành lời khẳng định về chi trả đến các ví đó.
CVPay có webhook có chữ ký khi trạng thái thanh toán thay đổi. Doanh nghiệp phải qua xét duyệt KYB; sandbox được mở trước và tách biệt với production. Tài liệu và kế hoạch kiểm thử áp dụng cần được thống nhất cho luồng doanh nghiệp muốn sử dụng.
Cách viết một bản yêu cầu đủ để đánh giá
Hãy lập một dòng cho mỗi nhu cầu. Mỗi dòng cần có chiều giao dịch, thị trường, đồng tiền, phương thức hoặc loại điểm đến và hệ thống cần kết nối. Nếu chưa biết một thông tin, ghi thành câu hỏi thay vì giả định.
Sau đó bổ sung người chịu trách nhiệm ở ba bên: nghiệp vụ, kỹ thuật và vận hành. Đội nghiệp vụ xác nhận mục tiêu; đội kỹ thuật xác nhận tài liệu và kiểm thử; đội vận hành xác nhận cách tra cứu, xử lý trường hợp chưa rõ kết quả.
Trong kiểm thử, yêu cầu ghi bằng chứng của từng bước và kết quả mong đợi. Hỏi trạng thái nào là căn cứ để hệ thống bán hàng hoặc kế toán tiếp tục công việc. Không đồng nhất việc gửi yêu cầu, nhận thông báo và người nhận nhận được tiền nếu chưa có giải thích áp dụng cho luồng đó.
Bắt đầu từ chiều cần giải quyết trước
Nếu vấn đề hiện tại là khách chưa có cách thanh toán phù hợp, xem giải pháp thu tiền. Nếu cần trả tiền đến người nhận, xem giải pháp chi trả. Nếu liên quan đổi tiền, đọc riêng thông tin về đổi tiền, rồi chuẩn bị trao đổi qua trang nhà phát triển.
Muốn kiểm tra một luồng cụ thể? Liên hệ CVPay với bản mô tả chiều thu, chiều chi và đồng tiền, hoặc bắt đầu đăng ký KYB. Xác nhận phạm vi tài khoản trước khi đưa yêu cầu vào kế hoạch triển khai.